දිවා සුරැකුම් මධ්‍යස්ථාන සහ ආයලා

නූතන තරඟකාරී ජීවන රටාව නිසා සහ රටේ ආර්ථික තත්ත්වය නිසා, පවුලකින් එක් අයෙක් පමණක් රැකියාවක නියුතුවී පවුලක් නඩත්තු කරන්න බොහොම අසීරුයි. ඒ නිසා බොහොමයක් පවුල්වල මව සහ පියා දෙදෙනාම රැකියාවල නියුතුවෙනවා.

අලුත විවාහවූ යුවලකට දරුවෙක් ඉපදීම බොහොම සතුටුදායක අවස්ථාවක්. රැකියාවක නියුතුවෙන අම්මලාට අවම වශයෙන් මාස 3 කවත් ප්‍රසූත නිවාඩු ලැබෙනවනෙ. (රජයේ රැකියාවක නියුතු වෙන අයටනම් මාස 10 ක් විතර නිවාඩු ලැබෙනවා.) ඒ වෙනකම් දරුවව බලාගන්න ලොකු ප්‍රශ්නයක් ඇති වෙන්නේ නෑ. නමුත් ඊට පස්සෙ මොකද වෙන්නෙ?

බොහොම අය කරන්නේ තම දෙමවුපියන්ගෙන් දරුවා රැක-බලාගන්නා ලෙස ඉල්ලීමයි. ආච්චිලා-සීයලාට දරුවෙක් රැක බලාගන්න පුළුවන්නම් ලොකු දෙයක්. ඒත් හැමෝටම ඒ වාසනාව නෑ. සමහර ආච්චිලා-සීයලා රැකියා කරනවා. තවත් සමහරු දරුවො බලන්න බැරි තරම් අසනීපයි. වෙනත් සහෝදර-සහෝදරියන්ගේ දරුවො බලන නිසා උදවු කරන්න එන්න බැරි ආච්චිලා-සීයලත් ඉන්නවා. දරුවො ගොඩාක් දුර පදිංචි වෙලා ඉන්නවානම්, මුණුබුරු-මිණිබිරියෝ බලන්න ගම දාල එන්න අකමැති අයත් නැතිව නෙවෙයි. මේ වගේ නා-නා ප්‍රකාර හේතු නිසා ආච්චිලා-සීයලාට දරුවන්ව දාල යන්න බැරි වෙන අවස්ථා එමටයි.

ඊලඟ විකල්පය තමා ආයා කෙනෙක් (nurse) හොයාගන්න එක. විශ්වාසවන්ත, පළපුරුදු ආයා කෙනෙක් හොයාගන්න එක කළුනික හොයනවටත් වඩා අමාරු වැඩක් මගෙ හිතේ! දරුවෙක්ව ආය එක්ක විතරක් ගෙදර දාල යන්න ගොඩක් දෙමවුපියො බයයි, විශේෂයෙන් කලින් ඇඳුනුම්කමක් නැති, නෑදෑයෙක් නොවන ආය කෙනෙක් නම්.

ආයා කෙනෙකුට ළදරුවෙක්ව දාල යන්න බයවෙන්න හේතුත් නැතිව නෙවෙයිනෙ. ඒ අයට නිසි පුහුණුවක් නෑ. ඒ වගේම දරුවෙකුට මොනවා හරි වුනොත් ඒ අය වගකීම භාරගන්නෙත් නෑ. (මොනවා හරි වුනොත් නොකියා ඉන්න තියෙන ඉඩකඩ වැඩියි.) ඒ නිසා නොදන්න ආයා කෙනෙකුට දරුවෙක්ව භාරදීලා යන එක තරමක් අවදානම් වැඩක්. ඒ විතරක් නෙවෙයි, ආයලා මාර්ගයෙන් හොරු ගෙට ආපු අවස්ථා ගැනත් අහලා ඇති.

දන්න කියන ආය කෙනෙක් හොයාගන්න අමාරු නම්, ආයලා හොයල දෙන නියෝජිත ආයතනත් දැන් තියනවා. මේ නියෝජිත ආයතනවලින් එවන ආයලා ගොඩක් අය එක ගෙදරක දිගටම රැඳී ඉන්නෙ නෑ. මාසයකට- දෙකකට පස්සෙ ඒ අය ගෙදර යන්න ඕනෙ කියලා යන්නෙ ආයෙත් එන්න නෙවේ. එහෙම ගියාම ආයෙත් අර නියෝජිත ආයතනයට සල්ලි දීලා තව ආය කෙනෙක් හොයාගන්න සිද්ධ වෙනවා.

ආයා කෙනෙකුට ගෙවන්න ඕනෙ වැටුපත් සමහර අයට දරාගන්න බෑ. කෑම-බීම, ඉඳුම්-හිටුම් වලට අමතරව මාසිකව රුපියල් 12,000 ක් විතර ආයා කෙනෙකුට දෙන්න ඕනෙ. මාසෙකින් දෙකකින් විතර ඒ අය ගෙදර ගියොත් අලුතෙන් ආයා කෙනෙක් හොයාගන්නත් තව අමතර මහන්සියක් වගේම වියදමකුත් යනවා. ආයලා කරන්නෙ දරුවා බලන වැඩේ විතරක් නිසා ගෙදර වැඩවලට පහසුවක් වෙන්නෙ නෑ.

මේකට විකල්පය තමා දිවා සුරැකුම් මධ්‍යස්ථාන (Day Care Centers). නමුත් බොහොමයක් දිවා සුරැකුම් මධ්‍යස්ථානවලට ඇතුල් කරන්න පුළුවන් වයස අවුරුදු 2.5 හෝ 3 සම්පූර්ණ කළ දරුවන් පමණයි. ඒ නිසා ඊට වඩා වයසින් අඩු දරුවන් බලාගැනීමට දෙමාපියන්ට විවිධ දුෂ්කරතා වලට මුහුණදෙන්න වෙනවා.

නිසි පුහුණුවකින් යුත් කාර්ය මණ්ඩලයක් සිටින, දරුවන්ගේ කායික මෙන්ම මානසික වර්ධනයට නිසි පහසුකම් සපයන, දරුවන් එහි රැඳීසිටින කාලය තුල ඔවුන්ගේ වගකීම භාරගන්නා දිවා සුරැකුම් මධ්‍යස්ථාන සුලභ කිරීමෙන් දරුවන් රැක-බලාගැනීමට තිබෙන දුෂ්කරතා අවම කරගත හැකියි.

වැදගත්ම කාරණය වන්නේ දැනට තිබෙන මෙන්ම අලුතෙන් ඇති කරන දිවා  සුරැකුම් මධ්‍යස්ථාන නිරීක්ෂණයට මෙන්ම පාලනයට නිසි අධිකාරියක් පිහිටුවීමට යුහුසුළුව රජය කටයුතු කළයුතු වීමයි.  ඒවායේ සේවය කරන අයගේ පුහුණුව, තිබිය යුතු අවම පහසුකම්, සිටිය හැකි උපරිම දරුවන් ප්‍රමාණය (දරු-ගුරු අනුපාතය ) ආදිය ගැන සම්මතයක් පිහිටුවිය යුතුයි.

පාසල් අධ්‍යාපනය මෙන්ම, පෙර පාසල් අධ්‍යාපනයද යහපත් පුරවැසියන් බිහිකිරීමට උපකාරී වෙනවා. දරුවන් බලාගැනීමට මෙන්ම දෙමාපියන්ව ආර්ථිකයේ වර්ධනයට දායක කරගැනීමටද දිවා සුරැකුම් මධ්‍යස්ථාන උපකාරී වනු ඇති.

දරුවන්ව පාසල් යවනතෙක්ම නිවසේ තබාගෙන ඇති-දැඩි කළහැකිනම් ඊටත් වඩා අගනේයි!

පිය සමර

ඔහු වෘත්තියෙන් ගුරුවරයෙක් විය; කුඹුරු යායක් අස්වද්දනා ගොවියෙක් විය; ගමේ පන්සලේ, සමිති-සමාගම්වල ක්‍රියාකාරී සමාජ සේවකයෙක් විය; සමාජ ගුණධර්ම රකිනා ගැමියෙක් විය; ආදරණීය පියෙක් විය.

දරුවන් පස් දෙනෙක් අතරින් දෙවැනියා වූ ඔහු පාසල් අධ්‍යාපනය හමාර වූ විගස පුහුණු ගුරුවරයෙක් ලෙස සේවය කිරීම තෝරාගත්තේ බාල සහෝදර-සහෝදරියන්ගේ උසස් අධ්‍යාපනයට බරපැන දැරීමට තරම් සවිමත් ආර්ථිකයක් දෙමාපියන්ට නොතිබීම නිසාවෙනි. ගුරු වෘත්තියේ නියැලුනද, දුර බැහැර ප්‍රදේශවල සිට පවා හැකි සෑම විටෙකම ගෙදර ආවේ ගොවිතැන් කටයුතු කිරීමට දෙමාපියන්ට උදව් කිරීමටය. පවුලට හැකි පමණින් උදව් උපකාර කළ ඔහු දිවියේ තෙවන දශකය එළඹෙත්ම විවාහ දිවියට ඇතුළු විය.

ගුරුවරයෙක්ගේ වේතනයෙන් පමණක් පවුලක් නඩත්තු කිරීම අසීරුවූ යුගයක වුවද, වසර ගණනාවක ඇවෑමෙන් හොඳ නිවසක් තනාගැන්මට ඔහු සහ බිරිඳ ධෛර්යය සම්පන්න වූහ. දරු තිදෙනෙකුගේ පියෙක් වනවිට ඔහු ජීවිතයේ සිව්වන දශකයටද පා තබා තිබිණ.

ඔහුගේ බලාපොරොත්තුව වූයේ තම දරුවන් ලොකු-මහත් කර සැප-සම්පත් ලබාදීම නොව, ඔවුන් සමාජයේ වැඩක් ඇති අය කිරීමට ඔවුනට හැකි පමණ ඉගැන්වීමටය. පොත-පතේ අධ්‍යාපනය පමණක් නොව, ජීවිතයට අවශ්‍ය ගුරුහරුකම් ලබාදීමටද ඔහු අමතක නොකළේය. අවවාදයෙන් නොව ආදර්ශයෙන් ඔහු දරුවනට ජීවිතයේ පාඩම් ඉගැන්වූයේය; වචනයෙන් නොව ක්‍රියාවෙන් ගුරුහරුකම් ලබාදුන්නේය; මෙලෙස ජීවත් විය යුතුය කියා නොපවසා තම හැසිරීමෙන් ජීවත් විය යුතු ආකාරය කියා දුන්නේය.

වසරකට වරක් දරුවන් සමඟ විනෝද සවාරි යන්නට වත්කමක් නොතිබුනද, හැකි අයුරින් දරුවන්ට රට-තොට පෙන්වීමට උත්සාහ ගත්තේය. ඔහුට රට-තොට බලමින් විනෝද වීමට පමණක් නොව, ඒ ගැන විස්තර කරමින් දරුවන්ට යමක් කියාදීමටද හැකි විය. අවුරුදු කාලයට කාටත් කලින් කොස් අත්තක ඔංචිල්ලාවක් බැඳ දෙන්නේ ඔහුය. දරුවන් කැළේ-කොළේ සෙල්ලම් කරනාවිට තහංචි දැමීමට ඔහු උත්සුක නොවූයේ එයින්ද ඉගෙනීමට පාඩම් ඇති බව දත් නිසාවෙනි.

දරුවන්ගේ අධ්‍යාපනයට උදව්-උපකාර මිස බලපෑම් කිරීමට ඔහු ක්‍රියා නොකළේය. දරුවන් උසස්පෙළ හදාරන විෂය මාලාව ඔවුන්ටම තෝරා ගැනීමට හැකි තරම් ඔවුන්ව ස්වාධීන කළා මිස, එයට බලපෑම් කිරීමට ඔහු උත්සාහ ගත්තේ නැත. හොඳ-නරක තේරුම් ගැනීමට අවශ්‍ය පසුබිම සැකසීම හැර වචනයෙන් හොඳ-නරක ගැන දේශනා දීමට ඔහු ක්‍රියා කළේ නැත.

සුරාවෙන්-සූදුවෙන් තොර වුවද, ඔහුගේ මුවේ බුලත් විටක් නම් නොතිබූ මොහොතක් නොමැති විය. නිවසට පැමිණෙන ඕනෑම අයෙකුට බුලත් හෙප්පුව පිරිනමමින් හෙතෙමද බුලත් විටකින් සප්පායම් වීමට අමතක නොකළේය. නිවසට පැමිණියෙක් බුලත් විටකින් හෝ තේ කෝප්පයකින් සංග්‍රහ නොලබා ගියේ කලාතුරකිනි. ගමේ රැඳී සිටි සීමිත කාලය තුල වුවද සමිති සමාගම් වල රාජකාරීවල නියුතු වූ ඔහු මුණගැසීමට ආවෝ-ගියෝ එමට වූහ. තම සාක්කුවෙන් පවා මුදල් වියදම් කරමින් සමිති සමාගම්වල රාජකාරිවල නියැලීම ඔහුගේ සිරිත විය.

නියුතු වූ දේශපාලනයක් නොවූවද, දැරූ දේශපාලන මතිමතාන්තර නිසාදෝ, ඔහුගේ ගුරු දිවියේ තිස් වසෙන් විස්සකට අධික කාලයක් නිවසින් දුර-බැහැර ප්‍රදේශ වල සේවය කිරීමට සිදු විය. පුහුණු උපගුරුවරයෙක් ලෙස ගුරු සේවයට එක්වූ ඔහු උපාධි, පශ්චාත් උපාධි ඩිප්ලෝමා ආදිය සම්පූර්ණ කළද, තිස් වසරක සේවය අවසානයේ උපගුරුවරයෙක් ලෙසම විශ්‍රාම යන්නේ උසස්වීම් ලැබිය යුත්තාට නොලැබීම නිසාය. එසේ වුවද පසුගිය දේවල් ගැන නොතැවුනු ඔහු සතුටින් තම රාජකාරිය කළේ තම සිසු-සිසුවියන්ගේ යහපත ගැන සිතමිනි.  විශ්‍රාම යාමට නියමිත වයසටත් කලින් විශ්‍රාම යන්නේ දේශපාලන හෙංචයියෙකු යටතේ සේවය කිරීමට තිබූ අකමැත්ත නිසාවෙනි.

විශ්‍රාම යාමෙන් අනතුරුව අත් ට්‍රැක්ටරයක් මිලට ගෙන එය කුලියට දෙමින් ව්‍යාපාරයක් කිරීමට උත්සාහ ගත්තද, හිත හොඳ මිනිහාට වෙළඳාම් කිරීමට නොහැකි බව පසක් කරමින් එම උත්සාහය ව්‍යර්ථ වූයේ ආර්ථික අලාභයක්ද සමඟිනි. පූර්ණ කාලීන සමාජ සේවයට යොමුවෙන ඔහු ඉඳහිට පුද්ගලික උපකාරක පන්තියක් කළේ එයින් ලැබෙන ආර්ථික ප්‍රතිලාභයටත් වඩා ඉගැන්වීමෙන් ලැබෙන සතුට නිසාවෙනි.

අදින් දශක එකහමාරකට පෙරාතුව ඔහු හදිසි හෘදයාබාධයකින් මෙලොවින් සමුගත්තේය. ඒ මගේ ආදරණීය පියාණන්ය.

දරුවන්ගේ අධ්‍යාපනය ගැන වෙහෙසුනු ඔහු, ඔවුන් ඉන් ඵල නෙලාගන්නා අයුරු දකින්නට ජීවත් වූයේ නැත. තම දරුවන් විවාහ දිවියට එළඹෙනු දකිනු රිසිවූ ඔහුට ඒ වනතෙක් ජීවත්ව ඉන්නට ඉඩ ලැබුනේ නැත. ඔහු පැතූ ලොව උදාවී ඇති අයුරු දකින්නට ඔහු සිටියේ නැත.

තාත්තේ, ඔබ අනුස්මරණය කර පැවැත්වෙන පිංකම් වලට දායක වන්නට බැරි වුනද මම ඔබ සිහිකරමි.  ඔබට ඇති ආදරය, ගෞරවය වචනයෙන් පැවසූ දිනයක් මතක නැති වුනත්, ඔබ එය දැන සිටින්නට ඇතැයි සිතමි.   වචනයෙන් ඔබ නොදුන් ගුරුහරුකම් අදත් මම පිළිපදිමි.

දිල්ලියේ හුටපටේ

ලංකාවෙන් පිටත් වෙලා ලෝක පොලීසියට ආපු ගමනෙදි මගෙ මුල්ම සංක්‍රාන්තිය (transit) තිබුනෙ අල්ලපු රටේ දිල්ලියෙ.

සාමාන්‍යයෙන් ගමන ආරම්භයෙදි අපේ ගමන් මළු ඔක්කොම (අතේ ගෙනියන ඒවා හැර) ගුවන් සේවයට භාර දෙන්න ඕනෙ බව ගුවන් ගමන් ගිහින් තියන අය දන්නවා ඇති. සාමාන්‍යයෙන් අපිට අපේ ගමන් මළු ලැබෙන්නෙ ගමනාන්තයෙදි. (රටක් ඇතුලෙ ගුවන් ගමන් තියනවානම් ටිකක් වෙනස් වෙන්න පුළුවන්.) කොහොම හරි මගේ ගමන් මළු ටිකත් ඒ වගේ අවසන් ගුවන් තොටුපොලින් ගන්න පුළුවන් විදියට පරිගණක පද්ධතියට ඇතුල් කළා.

මමයි පුතයි

මම ඒ ගමන ආවෙ තනියෙන්ම නෙවෙයි. අවුරුද්දකට ටිකක් වැඩි පුංචි පුතත් එක්ක. දරුවෙක්ව අතේ වඩාගෙන යන්න අමාරු නිසා ළදරු කරත්තයක, තේරෙන භාෂාවෙන් කියනවා නම් ස්ට්‍රෝලර් (stroller) එකක දාගෙන තමා ගෙනිච්චෙ. මේ ස්ට්‍රෝලර් සාමාන්‍ය ගමන් මළු එක්ක භාර දෙන්නෙ නෑ. ගුවන් යානයට ගොඩවෙනකල්ම දරුවව ඒකෙ තියාගෙන ඉන්න ඉඩ දෙනවා. නැවතත් ඊලඟ ගුවන්තොටුපලේදි ගුවන් යානයේ දොරටුව ගාවටම ඒක ගෙනත් දෙනවා.

පළවෙනි පිස්සුව කෙළියෙ අපේ ජාතික ගුවන් සේවයෙන්. “මට හැම ගුවන් තොටුපලකදිම ස්ට්‍රෝලර් එක පාවිච්චි කරන්න  ඕනෙ” කියලා පැහැදිලිව කිව්වත්, ඒක අනෙත් ගමන් මළු එක්ක ගමනාන්තයටම යවන්න පරිගණක පද්ධතියට ඇතුල් කරලා මට හරිම උදව්වක් කරන්න අපේ අය අමතක කළෙ නෑ. (ගුවන් තොටුපලේ පෝලිම් වල තියන් ඉඳලා පරක්කු කරන එක අමතක කරමුකෝ.)

ගුවන් යානය දිල්ලියට ආව කියමුකො. මමත් ඉතින් පොඩි එකාවත් අරන් (ගුවන් යානයෙන්) එලියට බැහැලා බැලුවා කෝ මගෙ ස්ට්‍රෝලර් එක කියලා. පේන තෙක් මානෙකවත් නෑ. “කමක් නෑ, ඕක ලැබෙන්නෙ නැතෑ” කියල හිතාගෙන ගුවන් යානයෙ ඉඳන් ගුවන් තොටුපොලට ඇවිදගෙන එනකොට මෙන්න දොරටුව ගාව ඉන්නවා බෝඩ් ලෑලි එල්ලගෙන කීප දෙනෙක්. නෑ, නෑ.. හිඟන්නො නෙවෙයි. ඒ ගුවන් තොටුපොලේ සේවකයො. ඒ ගුවන් යානයෙ ආපු සමහර මඟීන්ගෙ නම් තමයි බෝඩ් ලෑලි වල ලියලා තිබුනෙ. බලනකොට මගෙ නමත් තියනවා.

මට බයත් හිතුනා මගෙ මල්ලක හොර බඩුවක්වත් තිබිල අහු වුනාද දන්නෙ නෑ කියලා. (එහෙම දෙයක් දැනුවත්ව නම් ගෙනාවෙ නෑ. ඒත් කියන්න බෑනෙ.) කොහොමහරි මමත් ඇතුළුව තව කීප දෙනෙක් එතැන නැවතුනා. මම එතැන හිටපු නිලධාරිණියකගෙන් ඇහුවා මගෙ ස්ට්‍රෝලර් එක ගැන. හරි උත්තරයක් දෙන්න එයාට පුළුවන් වුනෙ නෑ. ඒක මට ලැබෙන්න සලස්සන්නම් කියලා තමා කිව්වෙ.

ගුවන් ගමනකදි එක් ගුවන් යානයකින් තවත් එකකට මාරුවෙන්න තියනවානම්, ඒ ගුවන්තොටුපලේ තියෙන ඉලෙක්ට්‍රොනික් දැන්වීම් පුවරු වලින් අදාල පර්යන්තය (terminal) හොයාගෙන යන්න මහ අමාරුවක් නෑ. හොයාගන්න අමාරු නම් නිලධාරියෙක්ගෙන් ඇහුවාම හරි. ගුවන් සේවාව මාරු කරනවානම් සමහරවිට ගුවන් යානයට ඇතුල්වීමේ ප්‍රවේශපත්‍ර  (boarding pass) ගන්න සිද්ධ වෙනවා. මේ සාමාන්‍ය ක්‍රියා පිළිවෙතයි.

ඒත් දිල්ලියෙදි අපිව වෙනම කාමරයක් වගේ ප්‍රදේශයකට එක්කගෙන ගියා. මොකටද කියලා කවුරුත් දන්නෙ නෑ. අපිට එතන ඉන්න කිව්වා, තවත් නිලධාරියෙක් ඇවිත් කථා කරයි කියලා. වෙන කරන්න දෙයක් නැති කමට එතනට වෙලා හිටියා. පැය භාගෙකට විතර පස්සෙ මෙන්න වෙනත් නිලධාරියෙක් ඇවිත් මාත් ඇතුළුව එතන හිටපු මඟීන්ගෙන් කීපදෙනෙක්ගෙ නම් කථා කරලා එයත් එක්ක එන්න කිව්වා. අපිත් ඉතින් අර මාංචු දාපු හිරකාරයො වගේ පෝලිමට ඒ නිලධාරියා පස්සෙන් වැටිලා ගියා.

අවතැන්වූ මඟීන්

අපිව එක්කගෙන ගියෙ පර්යන්තයක ප්‍රවේශ ශාලාවකට. ඒ කියන්නෙ ආගමන/විගමන කවුළු සහ ගුවන් යානයට ගොඩවෙන ගේට්ටු අතර ප්‍රදේශයකට. මේ ප්‍රදේශයේ අපි වගේම තවත් කීපදෙනෙක් රඳවල තිබුනා. මේ ප්‍රදේශයේ ඉඳගන්න පුටුවක්වත් නෑ. ටිකක් වෙලා ඉන්නකොට තමා තේරුනේ අපිට ඊලඟ ගුවන්යානයට ගොඩවෙනකම් මෙතැන රැඳිල ඉන්න වෙනවා කියලා.

මගෙ ස්ට්‍රෝලර් එකත් ලැබිල තිබුනෙ නෑ. පුංචි පුතා හිටියෙ මගෙ අතේ. එයාව බිමින් තියන්න බෑ, එයා එහෙ මෙහෙ දුවනවා, හොඳටම නිදිමතේ. නිදිකරවන්න විදියක්වත් නෑ. ඒ මදිවට එයාට වගේම මටත් බඩගිනියි. දරුවට කෑම කවන්න තියා කිරි පොවන්නවත් විදියක් නෑ, ඉඳගන්නවත් නැති නිසා. මාත් එක්කම ලංකාවෙ ඉඳන් ආපු සොහොයුරෙක් මට උදව් කලා, මගෙ ගමන් මළු එහෙම පරිස්සම් කරමින්. දිල්ලි ගුවන්තොටුපලේ නිලධාරීන් විටින් විට කට්ටියව එක්කරගෙන ඇවිත් එතන තියලා යනවා.

මෙන්න බොලේ මළු

මේ අතරෙ ගමන් මළු තොගයක් අරගෙන ඇවිත් අපි ඉස්සරහින් තිබ්බා. බලනකොට ඒ අපි යන්න ඉන්න ගුවන් යානයේ මඟීන්ගෙ ගමන් මළු. වෙනත් ගුවන්තොටුපලකින් දිල්ලියට එන මඟීන්ගෙ ගමන් මළු ස්වයංක්‍රීය වාහක පද්ධතිය (automated conveyor system) මතින් ගුවන් යානයට යවනවා වෙනුවට, ඒවා මඟීන් සිටින ප්‍රදේශයට ගෙන ඒම මම කලින් දැකල නෑ. (ඒක ආරක්ෂාවට තර්ජනයක් නෙවෙයිද කියල මට හිතුනා.) විටින් විට මේ විදියට ගෙනාපු මළු අතරෙ මගෙ ගමන් මළුත්, දරුවගෙ ස්ට්‍රෝලරයත් තියනවා දැක්කා.

එතැන හිටපු නිලධාරියෙකුට මම කිව්වා “මේ තියෙන්නෙ මගෙ ස්ට්‍රෝලරය. ඒක මට අවශ්‍යයි” කියලා. නමුත් ඔහු ඒක දෙන්න කැමති වුනෙ නෑ, ඒක කෙලින්ම ගමනාන්තයට යවන්න සටහන් කර තිබූ නිසා. (කටුනායකදි අපේ රටේ උදවිය කළ හපන්කම තමා ඒ!) මම ඔහුට තේරුම් කර දුන්නා වැරදීමකින් ඒ අය එලෙස සටහන් කර ඇති බව සහ ස්ට්‍රෝලරය ආරක්ෂාවට බාධාවක් නැති බව. (ගමන් මල්ලක් විවෘත කරනවා වගේ නොවන බව.) ඒ නිලධාරියා පමණක් නොවෙයි, ඉන් පසු වරින් වර ආ නිලධාරීන් කීපදෙනෙක්ම මගේ ඉල්ලීම ප්‍රතික්ෂේප කළා. ඔවුන්ගේ උසස් නිලධාරීන්ගෙන් ඇසිය යුතු බව කියලා මාරු වෙන්න ඒ අය හරිම දක්ෂයි. කොහොමහරි පැය 2 කට විතර පස්සෙ, ඒ අය සමඟ කළ අරගලය නිමා වුනෙ, සුදු හමකට ඔවුන් යටත් වීම නිසයි. මගේ ප්‍රශ්නය කීප වතාවක්ම දැක්ක ඇමරිකන් ජාතිකයෙක්, ඒ නිලධාරීන්ට ‘සුද්දගෙ ඉංග්‍රීසියෙන්ම’ කථාකළ නිසාදෝ, මට ආපහු ස්ට්‍රෝලරය ලැබුනා.

ස්ටිකර් අලවමු

මේ අතරතුර, එතන සිටි මඟීන්ට ඔවුන්ගේ ගමන් මළු අඳුනගන්න සිද්ධ වුනා. ඒ, ඒවායේ තිබූ පරිගණක දත්ත සහිත ස්ටිකරය ඉවත් කොට, අලුත් ස්ටිකර් ඇලවීම සඳහායි. මුල් ගුවන් තොටුපලෙන් ගමන් මළු වලට අලවන ස්ටිකරය, පරිගණකගත පද්ධතියකින් කියවා, ස්වයංක්‍රීය වාහක මඟින් අදාල ගුවන් යානයට යොමු කිරීම වෙනුවට, දිල්ලියේදී කළ දේ ඉන්දියාවට පමණක් ආවේණික දෙයක්ද කියලත් මට හිතුනා.

විටින් විට පැමිණි නිලධාරීන්ට අපේ ගමන් බලපත්‍ර ලබාදෙන්න සිද්ධ වුනා. නරකම දෙය තමා, ඔවුන්ට ඒවා රැගෙන යන්න දෙන්න වීම. ගමන් බලපත්‍රයක් තමන්ගෙ දෑසට පෙනෙන සීමාවෙන් එහාට නොයන්න වගබලාගන්න කියලා කිව්වත්, දිල්ලියට ගියාම ගමන් බලපත්‍රය ඉල්ලන ඕනෙම කෙනෙක් අතට දෙන්න මඟීන්ට සිද්ධ වුනා. වවුලගෙ ගෙදරට ගියානම් එල්ලිලා හිටපිය කිව්වලු!

ගුවන් යානයකට ගොඩවීමට පෙර, ගමනාන්තයට යාමට හේතුව, ආරක්ෂාවට අදාල කාරණා ආදිය ඇසීම සාමාන්‍ය කරුණක්. ගුවන් යානයට ගොඩවන ගේට්ටුව අබියස කවුන්ටරයක සිටින නිලධාරියෙක් අබියසට අදාළ ලියකියවිලි සමඟ ගියවිට, ඒ ප්‍රශ්න කිරීම විනාඩියකටත් අඩු කාලයකදී නිම වෙනවා, ඔවුනට සැක හිතෙන යමක් නොවුනොත්. නමුත් දිල්ලියෙදි වුනෙ අමුතුම සිද්ධියක්.

අපි තැන තැන හිටගෙන ඉන්න අතරෙදි, නිලධාරීන් එනවා අපි ගාවට. ඇවිත් පොඩ්ඩක් පැත්තකට එක්කරගෙන යනවා. (රහසක් කියන්න වගේ. එහෙම නැත්නම් මදාවියෙක් බය කරලා සල්ලි ඉල්ලගන්න යනවා වගේ.) ඇමරිකාවට ඇතුල් වෙද්දි ඒ රටේ ආගමන නිලධාරියෙක් අපෙන් අහන ප්‍රශ්න වලටත් වඩා, ඉන්දියාවෙ ඉන්න මේ නිලධාරියා අපෙන් ප්‍රශ්න කරනවා. ඒ ප්‍රශ්න කිරීමට විනාඩි 5 ක්වත් ගත වෙනවා. මට උදවු කළ ලංකාවෙ සොහොයුරාට ඔහුගෙ උපාධි නිබන්ධනයත් පෙන්නන්න වුනා ඒ නිලධාරියාට!

මගෙ ගුවන් ගමන් දෙක අතරතුර පැය හතරක අධික කාලයක් තිබුනා. මම හිතාගෙන හිටියෙ පුතාට කවලා, නිදි කරවන්න. ඒත් ඒ පැය 4 ක කාලයම වගේ අපි හිටියෙ හිටගෙන. ඉතින් කොහෙ කන්නද? නිදාගන්නද? වතුර ටිකක් බීලා, දරුවගෙ යට ඇඳුම් මාරු කරගෙන එන්න මම ගිය අවස්ථාවකදි, ගමන් බලපත්‍ර එකතු කරගෙන ගිය නිලධාරියෙක් මාව සොයා තිබුනා. මම  ආවහම, “මගෙන් අහන්නෙ නැතුව මෙතැනින් යන්න එපා” කියලා හරිම කාරුණික විදියට ගෝරනාඩු කරන්න ඒ නිලධාරියා ආචාරශීලී වුනා.

කොහොමහරි, දිල්ලියටම (හෝ ඉන්දියාවට) ආවේණික ඒ වැඩ ටික ඉවර වෙද්දි, ගුවන් යානය පිටත් වෙන්න තියන වෙලාවට ඉතුරු වෙලා තියෙන්නෙ පැය භාගයකට ආසන්න කාලයක්. එච්චර වෙලා තැන තැන කැරකි කැරකි කථා-බහ කරමින් හිටිය නිලධාරීන්ට අන්න එතකොට තමා ගිනි කසයො වගේ වැඩ කරන්න මතක් වුනෙ.

ගුවන් යානයට ගොඩවීමට පෙර සාමාන්‍යයෙන් කරන පරීක්ෂා එකක් වෙනුවට, ‘දිල්ලි ස්පෙෂල්’ පරීක්ෂා දෙකක්ම කෙරුවා ලෝභ නැතුව. ගමන් මළු X කිරණ පරීක්ෂාවට ලක් කිරීමට අමතරව ගමන් මළු ඇරලා බැලීම වගේ ‘එක්ස්ට්‍රා ස්පෙෂල්’ ආරක්ෂක උපක්‍රමත් දිල්ලි නිලධාරීන් මහන්සි නොබලාම කළා. කොහොම හරි ගුවන් යානය පිටත් වුනේ නියමිත වෙලාවට විනාඩි 20 ක් විතර ප්‍රමාද වෙලයි.

දිල්ලි ගුවන්තොටුපලේ සංක්‍රමණික මඟීන් වුන අපි පැය ගණනාවක් හිටගෙන අනාථයො වගේ ඉන්නකොට, දිල්ලියෙන් ආපු මඟීන් සාමාන්‍ය පරීක්ෂාවලට පස්සෙ, (දූවිලි පිරිණු පොළොවට වඩා) හොඳ සැප-පහසු පර්යන්තයේ රැඳී සිටීමේ ප්‍රදේශවල ඉඳගෙන, කෑම-බීම ගනිමින්, වැසිකිලි අවශ්‍ය පරිදි පාවිච්චි කරමින්, අවශ්‍ය නම් පොඩි නින්දක් ලබමින් වෙහෙස නිවාගෙන ඉන්න වාසනාවන්ත වුනා. ඒවා පෙනෙන සීමාවේ, කිසිම පහසුකමක් නැතිව අපිව රඳවලා තිබ්බෙ ඇයිද කියන එක මට තාමත් ප්‍රශ්නයක්.

මගේ අත්දැකීමට වඩා හාත්පසින්ම වෙනත් අත්දැකීම් ලබපු අය ඉන්න පුළුවන්. ඒත්, ඉන්දියාවෙ අගනගරයේ ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපල වෙනත් ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපලක් ලබාදෙන සේවාවක් ලබාදෙන්න අසමත් වුන බව මගේ අන්තිම තීරණයයි. මේ නිසා නැවතත් දිල්ලිය පමණක් නොව, වෙනත් කිසිම ඉන්දියානු ගුවන් තොටුපොලක් මගේ ගුවන් ගමනකදි සංක්‍රාන්තියක් ලෙස තෝරා නොගන්න මම තීරණය කළා. ඔබත් දිල්ලිය හෝ වෙනත් ඉන්දීය ගුවන්තොටුපලක් හරහා ගුවන් ගමනක් යන්න තීරණය කළොත්, දෙවරක් සිතන්න.

දවසක් පැල නැති හේනේ

මේ දවස්වල ලංකාවට මදි නොකියන්න වහිනවනෙ. වැස්ස එපාවෙලා ඇති සමහරුන්ට. වැස්සත් එක්ක බැඳුනු සිංහල ගීත ගණනාවක්ම තියෙනවා.

ඒත් ගුණදාස කපුගේ මහත්මයා ගායනා කරන “දවසක් පැල නැති හේනේ” ගීතය කියන්නෙ වැස්ස ගැන නෙවෙයි. අම්මා ගැන ලියැවුණු සිංහල ගී අතරින් මුල් තැනක් හිමි කරගන්නා මේ ගීතය රන්බණ්ඩා සෙනෙවිරත්න මහතාගේ නිර්මාණයක්.

දෑසට කඳුලු බිඳු නංවන්නට සමත් මේ ගීතයේ මුල් කොටසින් කියන්නේ මුවාවෙන්න ගසක්වත් නැති හේනකදි අකාලයේ වැටුන වැස්සෙන් තමන්ගෙ පුතා නොතෙමා තියාගන්න ඔහුව තුරුළු කරන් ඒ අම්මා තෙමුන හැටි.

අපේ අම්මලා එහෙමයි. තමන් ගැන නොසිතා, තමන් තෙමුනත් දරුවන්ව වැස්සට නොතෙමා ඉන්න තරම් අපේ අම්මලා අපිට ආදරෙයි. ඒ ගැන කවි, ගීත කොච්චර ලිව්වත් මදි. ඒ ආදරේ ගැන කියන්න, ලියන්න වචන මදි.

ලංකාවෙ අම්මලා එහෙම වුනාට, ඇමරිකාවෙ අම්මා කෙනෙක් වැස්ස වෙලාවකදි කළ වැඩක් කියන්නම්. මම දැනට ඉන්නෙ ඇමරිකාවෙ පොඩි නගරෙක කියලා කලින් කියලා ඇති. දවසක්දා මේ නගරය මැදින් බස් එකක යද්දි දුටු සිදුවීමක් මේ.

එදා පොඩි වැස්සක් තිබුනා. මොරසූරන වැස්සක් නෙවෙයි, ඒත් පොදයකුත් නෙවෙයි. මේ වැස්ස මැදින් පවුලක්, ඒ කියන්නෙ අම්මයි, තාත්තයි, අවුරුදු 4-5 ක විතර පුතෙකුයි පයින් යනවා. ඉස්සරහින් අම්මා යනවා හොඳට කුඩයක් ඉහලගෙන. පිටිපස්සෙන් පුතා එනවා වැස්සෙ තෙමි-තෙමි. කොල්ලා වැස්සෙ තෙමෙන්න ආසාවෙ තෙමුනා කියලා කියන්නත් බැරි, පාර අයිනෙ තියන කඩ වල පියැසි තියෙනවානම් ඒවා යටින් තමා එන්නෙ නොතෙමෙන්න.  ඔළුවට අතකුත් තියාගෙනයි යන්නෙ. තාත්තා අන්තිමට එනවා තෙමි-තෙමි පුතා වගේම.

‘දවසක් පැල නැති හේනේ’දි ඒ අම්මා පුතාව තුරුළු කරන් තමන් තෙමුනත්, මේ අම්මා පුතාට තෙමෙන්න කියලා තමන් නොතෙමි, කුඩයක් ඉහලගෙන යනවා.

ඒ පුතා ලොකුවුන දවසට (සිංහල දන්නවානම් සහ ගීත රචකයෙක් වුනොත්) ලියාවි ගීතයක්

“දවසක්දා මහ පාරේ
අකාල පොඩි වැහි වැස්සා
කුඩයක් ඉහලාගෙන නුඹ යන්න ගියා අම්මේ
වැස්සේ තෙමි-තෙමි පස්සෙන් ආවා මම අම්මේ” කියලා.

ප.ලි.

ලංකාවෙ ඉන්න හැම අම්මා කෙනෙක්ම පුතාව තුරුළු කරන් තෙමෙන අම්මලා නෙවෙයි. ඇමරිකාවෙ ඉන්න හැම අම්මා කෙනෙක්ම පුතාව තෙමෙන්න ඇරලා තමන් කුඩ ඉහලගෙන යන අම්මලාත් නෙවෙයි.

ඇමරිකාවෙ ඒ අම්මා කුඩයක් ඉහලන් නොතෙමි යන්න හේතුවක් තියෙන්න ඇති. පුතා තෙමි-තෙමි යන්නත් හේතුවක් තියෙන්න ඇති. (ඒ හේතු සාධාරණ හේතු වෙන්නත් ඉඩ තියනවා.)

පින්තූරෙ ගත්තෙ මෙතැනින්.

හාවයි ඉබ්බයි ගිලන් රථයි

හාවයි ඉබ්බයි තරඟෙට දුවපු කථාව අපි හැමෝම වගේ පොඩි කාලෙදි අහලා තියනවනෙ. තමන් ගැන අධි තක්සේරුවෙන් හිටිය හාවා තරඟෙ අතරමැදදි ගහක් යටට වෙලා නින්දක් එහෙම දාලා තරඟෙ දිනන්න හිතන් හිටිය නිසා තරඟෙ පැරදුනා.

ඒ වගේම, ඒත් බොහොම දුක්බර පුවතක් පසුගිය දවසක වාර්තා වෙලා තිබ්බා. ඒ පුවතෙදි පැරදුනෙ හාවා නෙවෙයි; මෙලොව එලිය බලන්න පෙරුම් පුරාගෙන ආ කිරිකැටි බිලිඳෙක් ජීවිතයෙන්ම පැරදුනා. තමන්ගෙ කම්මැලිකමේ සහ අධි තක්සේරුවේ විපාකය හාවටම ලැබුනත් මේ පුවතෙදි ගිලන් රථ රියැදුරුගේ (සහ සේවිකාවන්ගේ) වැරැද්දේ විපාකය ලැබුනේ කාටවත් වැරැද්දක් නොකරපු දරු පැටියෙකුට.

සෞඛ්‍ය සේවාවෙ අඩුපාඩු ගැන ඇමතිට නොසෑහෙන්න බනින උදවිය දන්නෙ නැතුව ඇති සෞඛ්‍ය සේවයෙ තියන අඩුපාඩු වලට  මේ වගේ තමන්ගෙ රාජකාරිය හරියට නොකරන නිලධාරීන් හේතු වෙනවා කියලා. මේ වගේ මහජන මුදලින් ගෙවන වැටුපටත් නිගාදෙන හොර සේවකයො මොන වැරැද්ද කළත් ගැලවිලා යන්නෙ සේවක අයිතිවාසිකම් දිනාගන්න කියලා හදාගෙන තියන වෘත්තීය සමිති වල පිහිටෙන්. පොඩ්ඩ බැරි වෙන්න බෑ අහිංසක රෝගීන්ගෙ ජීවිත ඇපයට තියාගෙන වැඩ වර්ජන කරන සෞඛ්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ වෘත්තීය සමිති මම නම් දකින්නේ මාෆියාවක් හෝ ත්‍රස්තවාදයක් විදියට.

මේ ගැන නිසි පරීක්ෂණයක් කරලා වැරදිකරුවන්ව සේවයෙන් පහ කරන එක විතරක් නෙවෙයි, විපතට ලක් වුන අයට නිසි වන්දියක් ගෙවන්නත් නියෝග කළොත් අනාගතේ මේ වගේ වැඩ නොකරන්න ආදර්ශයක් වෙයි.

මොනවා වුනත් කතරගම ප්‍රදේශවාසීන් මේ සිද්ධියෙදි හැසිරුණු ආකාරය (මම දන්න විදියට) බොහොම ප්‍රසංශනීයයි. ඔවුන් රෝහල ඉදිරිපිට උද්ඝෝෂණයක් කළා මිස රෝහලේ සේවකයන්ට පහර දෙන්නවත්, රෝහල වටකරගෙන එහි සේවාවන්ට බාධා කරන්නවත් ගිහින් නෑ. සාමකාමීව ප්‍රශ්න විසඳාගන්න පෙළඹීම අගය කළ යුතුයි.

ඇමරිකාවෙ ක්ලිනික්

අපේ කැදල්ලට එකතුවුන අලුත් සාමාජිකයට නමක් තිබ්බ හැටි කලින් කිව්වනෙ.

ඒ හාදයා අම්මගෙ බඩ ඇතුලට ආව කියලා දැනගත්තහම අපිට සතුටක් වගේම බයකිත් දැනුනා. එතකොට ඇමරිකාවට ඇවිත් ටික දවසයි. ඒ රටේ පාරෙ යන-එන හැටි පවා වෙනස්. ඒවට පුරුදු වෙන්නත් ටිකදවසක් යනවා. ඉතින් දරුවෙක් ලැබෙන එක ගැන කවර කතාද?

අපි ආවෙ ඉගෙනගන්නනෙ. මුලින්ම ඒ විශ්වවිද්‍යාලෙ සෞඛ්‍ය මධ්‍යස්ථානයට යන්න ඕනෙ මොන ලෙඩේට වුනත්. එතැනට ගියාම ඒ අය මූලික පරීක්ෂණ කරලා අපිව යොමු කළා ප්‍රසව-නාරිවේද (Obstetrician/Gynecologist) වෛද්‍යවරයෙක් ගාවට, එතැන ඒ පහසුකම් නැති නිසා. වෛද්‍යවරු එන තැන් දෙකක් කිව්වා අපිට තෝරගන්න. එකක් අපි ඉන්න නගරයේම තියන ක්ලිනික් එකක් (සායනය කිව්වහම අපේ අයට තේරෙන්නෙ නෑනෙ), අනික සැතපුම් 10 ක් විතර ඈතින් තියන නගරයක ක්ලිනික් එකක්. දුර තියන ක්ලිනික් වලට යන්න වෙලාව යනව විතරක් නෙවෙයි, වාහනත් එපායැ. අපිට කොහෙන්ද වාහන. ඒ නිසා ලඟ තියන තැනට යන්න තීරණය කළා.

මෙහෙ හිතුන වෙලාවට වෛද්‍යවරු හමුවෙන්න යන්න බැහැ. ඒකට නියමිත වෙලාවක් වෙන්කරගන්න ඕනෙ. (ලංකාවෙත් චැනල් කරන්න යන්න වෙලාවල් ගන්න ඕනෙනෙ.) ඉතින් අපිත් වෙලාවක් දාගෙන, පාරත් අමාරුවෙන් හොයාගෙන නියමිත වෙලාවට අදාල තැනට ගියා. මුලින්ම කරන්න වුනෙ සෞඛ්‍ය රක්ෂණ විස්තර දෙන එක. ඇමරිකාවෙ සෞඛ්‍ය සේවය හොඳවුනාට මිල අධිකයි. සෞඛ්‍ය රක්ෂණයක් නැතිව ලෙඩවෙන එක හිතන්නවත් හොඳ නෑ. (බිල දැකලා වෙන ලෙඩක් හැදෙනවා.)

ඊට පස්සෙ බබාගෙ අම්මගෙ උස-බර එහෙම මැන්නා. ඒ වැඩ කරන්නෙ හෙද සහායිකාවො. ඊට පස්සෙ ගියෙ හෙදියක් ගාවට. ගැබ් කාලය ගණනය කරලා පරිලෝකන පරීක්ෂණයක් (Ultrasound scan) කළා ඇය විසින්ම.  ලංකාවෙනම් විකිරණවේදී (Radiologist) වෛද්‍යවරයෙක්නෙ ඒ වැඩේ කරන්නෙ. බබාගෙ හදගැස්ම අහන්නත් පුළුවන් වුනා.

ඒ හෙදිය අපෙන් ඇහුවා බබා පිරිමි දරුවෙක්ද, ගැහැනු දරුවෙක්ද කියලා කියන්නද කියලා. අපි අපහසුතාවයට පත් වුනා එතැනදි, මොකද ලංකාවෙනම් ඒක කියන්නෙ ගැබට මාස 7 ක් විතර ගියාමනෙ. ඒ කියන්නෙත් “පිරිමි/ගැහැණු බබෙක් වගේ” කියලා සැකයක් ඉතුරු කරලනෙ. අපි ඒ වෙලාවෙ නම් කිව්වා දැනට ඕනෙ නෑ දැනගන්න කියලා. (ඒත් ඊලඟ පරීක්ෂණයෙදි නම් දැනගත්තා.) ඇමරිකාවෙ පොඩි ක්ලිනික් එකක වුනත් හැම පහසුකමක්ම වගේ තියනවා. මිල අධික උපකරණ යොදාගන්නවා හැම දේටම. ඒ විතරක් නෙවෙයි පරීක්ෂණ මහා ගොඩක් කරනවා පොඩි ලෙඩකටත්. (උපකරණ නැත්තම් වෛද්‍යවරු නිකමුන් වෙනවා කියල හිතෙනවා.)

වෛද්‍යවරයා ගාවට යොමු කරන්නෙ හෙදිය විසින් ඔක්කොම විස්තර කොලේක පිරෙව්වට පස්සෙ. ඒක කියවලා එන වෛද්‍යවරයට හරිම ලේසියි රෝගියව පරීක්ෂා කරන්න. ලංකාවෙ බබාලව හම්බුවෙන්න ඉන්නකොට චැනල් කරලා හොඳම ඩොක්ටර් කෙනෙක්වනෙ අල්ලන්නෙ. අපි ගිය ක්ලිනික් එකේ වෛද්‍යවරු එක්කෙනෙක් නෙවෙයි පහක්ම ඉන්නවා. ඒ අය කණ්ඩායමක් විදියටයි වැඩ කරන්නෙ. කීපදෙනෙක් රෝහලේ වැඩකරන අතරෙ අනිත් අය ක්ලිනික් එකේ වැඩ. ක්ලිනික් එක රෑ වෙනකම් නෑ ලංකාවෙ චැනල් සෙන්ටර් වගේ. වෛද්‍යවරුත් විවේක ගන්න ඕනැනෙ.

වෛද්‍යවරයා/වරිය බොහොම සුහදශීලියි. ඊලඟ ලෙඩාව බලන්න යන්න හිතන් නෙවෙයි අපි ගාවට එන්නෙ. අපිට යම් කාලයක් වෙන් කරලනෙ තියෙන්නෙ. ඒ කාලයෙදි හොඳට ලෙඩාව පරීක්ෂා කරලා, ප්‍රශ්න වලට උත්තර දීලා, හිතත් හදලා තමයි යන්නෙ. අපිට ක්ලිනික් ගිය කාලය පුරා වෛද්‍යවරු පස් දෙනාම මුණගැහුනා. ප්‍රසූතිය වෙලාවෙ ඉන්න අපි කැමති වෛද්‍යවරයෙක් තෝරගන්න ඉඩ දෙනවා.

ක්ලිනික් එකට ගිය දෙවනි දවසෙදි හෙදියක් එක්ක ගොඩක් වෙලා කථා කරන්න අවස්ථාව දුන්නා. අපිට තියන ප්‍රශ්න අහලා විසඳගන්න ඒක හොඳ අවස්ථාවක් වුනා. බබාගෙ අම්මගෙයි, තාත්තගෙයි සෞඛ්‍ය ඉතිහාසය ගැනත් ගොඩක් විස්තර අහලා සටහන් කරගත්තා. ඒ වෙන්න පුළුවන් සංකීර්ණතා ගැන අවබෝධයක් ලබාගන්නයි. (ඒ විතරක් නෙවෙයි, ආච්චිලා සීයලාගෙ සෞඛ්‍ය විස්තරත් ඇහුවා.) සෞඛ්‍ය විස්තර බොහොම රහසිගතයි. ඒ කියන්නෙ රෝගියාගෙ විස්තර වෙනත් පාර්ශවයකට දෙන්න නෑ රෝගියාගෙ අනුදැනුමක් නැතිව. ඒ නිසා අපේ සෞඛ්‍ය විස්තර දෙන එකගැන බයවෙන්න දෙයක් නෑ.

අපි ඉන්න නගරෙම තිබුනත් ගොඩක් දුර පයින් යන්න ඕනෙ ක්ලිනික් එකට. ඒ නිසා අපිට ඔය ගමන යන්නම වාහන කට්ටක් ගන්නත් වුනා.  ඔන්න ඔහොමයි අපි ඇමරිකාවෙ ක්ලිනික් ගියෙ.

දරුවන්ට ආදරේ නැද්ද

පසුගිය දවස්වල ලංකාවෙ ජනමාධ්‍ය හැම එකකම පාහෙ වාර්තාවුන සිදුවීම් දෙකක් තමයි කළුතර මවක් කළු ගඟට දරුවෙක් විසිකිරීම සහ අම්බලන්ගොඩ මවක් අලුත උපන් බිළිඳෙක් ගඟකට විසිකිරීම.

මේ සිදුවීම් විග්‍රහ කරන සමහරු අපේ රටේ ආර්ථිකයට දොස් කියන අතරෙ, තවත් අය දේශපාලකයන්ට දොස් කියනවා අනවශ්‍ය දේට සල්ලි වියදම් කරන බව කියමින්. කවුරු කාට දොස් කිව්වත් පිළිගන්න අවශ්‍ය දෙයක් තමයි හෙටත් මේ වගේ සිදුවීමක් වලක්වන්න අපේ රටේ ශක්තිමත් යාන්ත්‍රණයක් නැතිබව.

කෙටිකලකින් දුප්පත්කම නැතිකරන්නවත්, සමාජ-දේශපාලන ක්‍රමය වෙනස්කරන්නවත් අමාරුයි. තනිකඩ (විවාහ නොවූ, සැමියා හැරගිය හෝ වැන්දඹු) තරුණ අම්මලට දරුවන්ව හදා-වඩාගන්න වත්කමක් නැත්නම් දීමනාවක් දෙන එක ආණ්ඩුව කරන්න ඕන දෙයක් වුනත් ඒකට ප්‍රතිපාදන වෙන් කරන එකත් අමාරුයි කියමුකො. (මොකෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය රකින්න මැති-ඇමති ගොල්ලන්ට සහ එයාලගෙ කාර්ය මණ්ඩලයට පඩි, දීමනා, විශ්‍රාම වැටුප් දෙන්න ඕනැනෙ.)

ඒත් ඉක්මනින් කරන්න පුළුවන් දෙයක් තමා රටට ගැලපෙන ක්ෂේමස්ථාන නීතියක් ඉදිරිපත් කරන එක.

දරුවන්ව අදාල ආයතනයකට භාරදෙන්න ගියාම අසරණ මව/පියාට මුහුණපාන්නවෙන නොයෙකුත් ප්‍රශ්න සහ ඒ ක්‍රියාමාර්ග ගැන නොදැනුවත්කම නිසා අහිංසක දරුවන්ට වෙලා තියෙන්නෙ මරුට බිලිවෙන්න.

දරුවන් හදාගන්න කැමති දෙමව්පියෝ කොච්චර රටේ ඉන්නවද? නිසි සම්බන්ධීකරණයක් තියනවනම් දාලා යන දරුවන්ව ඔවුන්ව හදාගන්න අවශ්‍ය දෙමව්පියන්ට භාරදෙන එක කරන්න පුළුවන්, ආණ්ඩුවට වැඩි වියදමක් දරන්නෙ නැතිවම.  පෞද්ගලිකත්වය ආරක්ෂාකරගත හැකි ක්ෂේමස්ථාන නීතියක් ගෙනැවිත්, සමාජය නිසිලෙස දැනුවත් කළොත් තැන-තැන ළමුන්ව දමා යාම අඩු කරන්න පුළුවන්.

රටේ අනාගතය භාරගැනීමට සිටින දරුවන් ඛේදනීය ලෙස අකාලයේ මියැදෙන්න හරිමින් උදාසීනව සිටීමට අවුරුදු දහස් ගණනක ප්‍රෞඩ අතීතයක් ඇති ජාතියකට හැකිද? ජාතියක් වශයෙන් අපි දරුවන්ට ආදරේ නැද්ද?